Το Ομφάλιον: Ο ομφαλός της γης που δεν σκεπάστηκε

Στο μέσο του μεγαλοπρεπούς δαπέδου της Αγίας Σοφίας, ανάμεσα σε χιλιάδες τετραγωνικά μέτρα μαρμάρου και ψηφιδωτών, υπάρχει ένα σημείο που αντιστέκεται στον χρόνο, στις κατακτήσεις και ακόμα και στα σύγχρονα πολιτικά σχέδια του Ερντογάν: το Ομφάλιον.
Τι είναι το Ομφάλιον
Το Ομφάλιον — από το αρχαίο ελληνικό «ομφαλός», δηλαδή αφαλός — είναι μια σύνθεση από πολύχρωμες μαρμάρινες πλάκες σχηματισμένες σε κυκλικά γεωμετρικά μοτίβα στο δάπεδο της Αγίας Σοφίας της Κωνσταντινούπολης. Η κυκλική του μορφή δεν είναι διακοσμητική· είναι συμβολική. Για τους Βυζαντινούς, αυτό το σημείο ήταν κυριολεκτικά ο αφαλός της γης, το κέντρο του κόσμου γύρω από τον οποίο περιστρεφόταν η τάξη των πραγμάτων.
Ο τόπος στέψης αυτοκρατόρων
Στο Ομφάλιον στεφανώθηκαν οι αυτοκράτορες της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας για αιώνες. Ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως ακουμπούσε τον στέφανο στην κεφαλή του εκλεκτού του Θεού ακριβώς επάνω σε αυτές τις μαρμάρινες πλάκες, σε μια τελετουργία που συνέδεε την επίγεια εξουσία με τη θεϊκή βούληση. Δεν ήταν απλώς ένα τελετουργικό — ήταν μια κοσμολογική πράξη. Ο νέος αυτοκράτορας στεκόταν στο κέντρο του σύμπαντος όπως το αντιλαμβανόταν η Βυζαντινή σκέψη, με τον τρούλο της Αγίας Σοφίας να απλώνεται επάνω του σαν ουρανός.

Αυτό που δεν σκεπάστηκε
Το 2020, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μετέτρεψε την Αγία Σοφία από μουσείο σε ενεργό τέμενος. Για την περίσταση, τα ψηφιδωτά, τα μωσαϊκά και τα χριστιανικά σύμβολα καλύφθηκαν ή αποκρύφθηκαν με διάφορους τρόπους. Πράσινα χαλιά — τα οποία πολλοί παρατηρητές ανά τον κόσμο χαρακτήρισαν αισθητικά ασύμβατα με τη βυζαντινή αρχιτεκτονική — στρώθηκαν σε μεγάλο τμήμα του δαπέδου.
Το Ομφάλιον όμως έμεινε ακάλυπτο.
Είτε επειδή η κυκλική του μορφή δυσκόλεψε την τοποθέτηση χαλιού, είτε επειδή δεν κρίθηκε απαραίτητο, είτε — όπως αρέσει να σκέφτεται κανείς — επειδή κάποια πράγματα απλώς δεν καλύπτονται, το Ομφάλιον εξακολουθεί να είναι ορατό στους επισκέπτες. Οι μαρμάρινοι κύκλοι στους οποίους στέφθηκαν οι Αυτοκράτορες, παραμένουν εκεί, αναλλοίωτοι.
Ένα σύμβολο πέρα από τις εποχές
Σε έναν κόσμο όπου η ιστορία συχνά σκεπάζεται, αντικαθίσταται ή αναδιατυπώνεται, το Ομφάλιον αποτελεί μια ασυνήθιστη εξαίρεση. Είναι ένα τεκμήριο σε πέτρα: ότι εδώ, σε αυτό ακριβώς το σημείο, χτύπησε για αιώνες η καρδιά ενός πολιτισμού που διαμόρφωσε την Ευρώπη, την Ανατολία και ολόκληρη τη Μεσόγειο. Κανένα χαλί δεν μπόρεσε να το σκεπάσει — και αυτό από μόνο του λέει περισσότερα από χίλιες λέξεις.![]()
Εκεί όπου η τελευταία αχτίδα της Αυτοκρατορίας διαπερνά τα σκοτάδια του χρόνου, ξυπνά μια παλιά ξεχασμένη δύναμη.
Πέρα από τα μυστηριώδη οροπέδια της Φρυγίας και την αινιγματική έρημο της Λυκαονίας, που κρύβουν τρομακτικά μυστικά. Πέρα ακόμα και από τις υπόγειες πολιτείες-λαβυρίνθους της Καππαδοκίας και τα απόρθητα κάστρα της Καισάρειας. Στα ακραία όρια της Ανατολικής μεθορίου της Ρωμιοσύνης, εκεί όπου η γη συναντά τον ουρανό και τον Άδη, κρύβεται μια μυστική κρύπτη που δεν έπρεπε ποτέ να ανοιχτεί.
Μέσα της φωλιάζει μια δύναμη αρχέγονη, πιο τρομερή από τους ίδιους τους θρύλους.
Πράκτορες της Κωνσταντινούπολης, σκοτεινοί Σασσανίδες ιππότες, μια αόρατη οργάνωση που υφαίνει τα νήματα της σκιάς στα υπόγεια της Βασιλεύουσας, και ο Αέτιος — ο πολεμιστής του Ρωμαίικου κρατώντας το θρυλικό Σπαθί των Πάγων — θα ριχτούν σε μια απόκοσμη σύγκρουση. Μια σύγκρουση που θα κρίνει όχι μόνο την τύχη της Αυτοκρατορίας, αλλά και την ίδια την πορεία της Ιστορίας όπως την ξέρουμε.
Μια επική περιπέτεια που ξεπερνά τα όρια του χρόνου.
Ένα μυθιστόρημα γεμάτο μυστήριο, περιπέτεια, αρχαίους θρύλους που ξυπνούν και ηρωισμό που λάμπει μέσα στο σκοτάδι.
Το επικό μυθιστόρημα του Γιώργου Θαλάσση που ανοίγει διάπλατα τις πύλες ενός συναρπαστικού κόσμου θρύλου, δόξας και αθάνατου ηρωισμού στη Μικρασία της Ρωμιοσύνης =>ΕΔΩ